Kênh bán mật ong dú ở Tà Đùng: bán thật, không gọi mật rừng

Khách lên Tà Đùng ngắm hồ, ngắm đảo, ghé quán ven đường hay hỏi một câu quen thuộc: có mật ong rừng không? Với người nuôi ong dú quanh vùng, đây là lúc quyết định uy tín của mình. Nếu gật đầu cho dễ bán, mình đang nói sai, vì ong dú nhà mình nuôi trong thùng, đặt ven rừng, chứ không phải tổ bắt trong rừng. Nếu nói thật, có thể mất một vài khách lúc đầu, nhưng giữ được những khách quay lại.

Bài này bàn chuyện bán mật ong dú ở Tà Đùng từ chính câu hỏi đó, rồi mới tới chuyện chọn kênh cho một vùng xa thành phố.

Mật nuôi ven rừng: nói thật cũng là cách bán

Ong dú đặt thùng ở rìa rừng, ven hồ, vẫn bay vào kiếm hoa từ cây rừng, cây bụi, rẫy cà phê, vườn quanh nhà. Mật vì vậy có hương hoa rừng tự nhiên, thường màu sẫm hơn mật vùng đồng bằng. Đó là điều có thật và đủ hấp dẫn, không cần gọi khác đi.

Khi khách hỏi mật rừng, có thể trả lời đại ý: đây là mật ong dú nhà nuôi, thùng đặt sát rừng nên ong lấy hoa rừng, còn tổ thì không bắt từ rừng. Nếu có thể, dẫn khách ra xem thùng. Ong dú không có ngòi đốt nên khách đứng gần quan sát được. Một người đã tận mắt thấy cửa tổ, thấy ong bay về từ phía rừng sẽ tin hơn mọi lời giới thiệu.

Vì sao không bắt tổ rừng

• Bắt tổ hoang làm mất đàn tự nhiên, cạn dần nguồn ong trong vùng.
• Tổ bắt từ hốc cây thường bị vỡ, ong dễ bỏ tổ, mật lẫn tạp.
• Nhân đàn đúng cách là tách từ tổ khoẻ, vừa bền vừa chủ động.

Bán tại chỗ cho khách du lịch

Khách đến Tà Đùng phần lớn là đi xa, ở lại một hai đêm. Họ không mua nhiều, nhưng sẵn lòng mua thứ gắn với nơi họ vừa đến.

Quán ven đường, điểm dừng ngắm cảnh

Gửi vài chai nhỏ ở quán nước, quán ăn dọc đường lên hồ. Nhắc chủ quán để mật trong bóng mát, không bày ngoài nắng trưa. Mùa khô Tây Nguyên trưa nắng gắt dù sáng chiều mát.

Chỗ nghỉ ven hồ

Nhiều chỗ nghỉ ven hồ phục vụ bữa sáng. Mật ong dú dùng chấm bánh, pha nước là cách giới thiệu tự nhiên nhất. Khách ăn thấy ngon sẽ hỏi mua mang về.

Ngay tại nhà, tại thùng ong

Nếu nhà gần đường, đặt vài thùng ong ở chỗ khách dừng được, kèm một chai mật cho khách nếm. Không cần biển hiệu to, chỉ cần người trong vùng chỉ đường cho nhau.

Vùng xa đô thị: gửi đi theo chuyến

Tà Đùng cách các đô thị lớn khá xa, đường đèo dốc. Gửi lẻ từng chai qua dịch vụ vận chuyển vừa tốn kém vừa dễ vỡ. Cách hợp hơn là gom đơn rồi gửi theo chuyến:

1. Báo cho người thân, bạn bè ở thị xã, ở thành phố về đợt lấy mật sắp tới để họ nhận đặt giúp.
2. Gom đủ đơn, lọc, đóng chai trong một hai ngày.
3. Chèn kỹ, xếp đứng, gửi theo xe nhà hoặc xe khách quen trong ngày.
4. Người nhận cho vào ngăn mát rồi chia cho từng khách.

Mật mùa khô đặc hơn mật mùa mưa nên chịu đường xa tốt hơn. Đó là lý do chuyến gửi xa nên dồn vào mùa khô.

Lịch bán theo mùa Tây Nguyên

Mùa mưa ở vùng này kéo dài nhiều tháng, ẩm và mát. Thùng nuôi nên che mưa, kê cao khỏi đất. Thêm kinh nghiệm về nguồn hoa quanh hồ, quanh rẫy có ở chuyên mục Nguồn hoa địa phương; những chuyện người nuôi trong vùng đã trải qua có ở Trại ong trong vùng.

Muốn có thêm đàn hoặc thêm hàng để bán

Nếu khách hỏi nhiều hơn số mật mình có, hướng đi đúng là tăng đàn bằng tổ giống và tách tổ, không phải lên rừng tìm tổ. Trại ong dú Ong Quý ở Trảng Bàng, Tây Ninh có tổ giống nhân bằng tách đàn, mật ong dú, hộp quà mật và sản phẩm từ sáp ong dú như son dưỡng môi, có thể làm thêm món quà cho khách du lịch. Khi đàn đã nhiều, ghi chép từng thùng, lịch kiểm tra và đợt lấy mật trên app quản lý trại ong giúp không bị sót thùng nào.

Câu hỏi thường gặp