Ven hồ Tà Đùng: sương sớm và nhịp sống của đàn ong dú

Người mới nuôi ong dú ở Tà Đùng thường áp nguyên cách làm đọc được trên mạng, phần lớn viết cho vùng khác. Rồi thắc mắc vì sao đàn không lên như mô tả.

Khí hậu ở đây mát mẻ, sương sớm dày, chênh nhiệt ngày đêm lớn. Riêng điều đó đã đủ làm mọi thứ khác đi.

Đặc điểm khí hậu vùng này

Tà Đùng thuộc cao nguyên Đắk Nông, khí hậu mát mẻ, sương sớm dày, chênh nhiệt ngày đêm lớn. Độ ẩm cao quanh năm do gần hồ và rừng.

Mùa mưa kéo dài tháng 5 đến tháng 10, mùa khô tháng 11 đến tháng 4. Nhịp này quyết định gần như mọi việc trong năm của người nuôi ong.

Một đặc điểm nữa cần nhớ: ven hồ Tà Đùng và rừng tự nhiên, độ cao 700 đến 900 mét, địa hình đồi dốc. Đây là thứ khiến cách nuôi ở Tà Đùng không giống các vùng khác, dù cùng một loài ong.

Lịch trong năm

Bảng dưới là nhịp chung ở Tà Đùng. Năm nào thời tiết bất thường thì xê dịch, nhưng khuôn thì ổn định.

Quãng khó nhất trong năm

Ở Tà Đùng, quãng đáng lo là tháng 1 đến tháng 3. Lý do: khô hạn, đêm lạnh, hoa rừng chưa vào vụ mới.

Trong quãng này đàn sống bằng phần đã tích từ trước. Chúa giảm đẻ, quân hao dần, hoạt động ở cửa tổ thưa hẳn.

Nhiều người thấy vậy tưởng đàn bệnh nên mở thùng kiểm tra liên tục. Càng mở đàn càng đuối, vì mỗi lần mở là một lần đàn phải trám lại và điều hoà lại nhiệt độ.

Việc đúng là để yên, chỉ nhìn cửa tổ và bảo đảm chống kiến.

Ba khó khăn riêng của Tà Đùng

Thứ nhất, sương sớm dày và ẩm cao làm thùng dễ mốc, sáp mềm.

Thứ hai, đường đồi dốc khó đi lại, việc thăm tổ và vận chuyển đều vất vả hơn.

Thứ ba, thú rừng và kiến rừng nhiều ở khu ven rừng tự nhiên.

Ba thứ này không gặp cùng lúc ở mọi vùng, nên người nuôi ở Tà Đùng phải điều chỉnh riêng chứ không áp nguyên hướng dẫn chung. Cách phổ biến ở đây là đặt tổ ven bìa rừng hoặc trong rẫy có tán che, chọn chỗ thoát sương.

Điều chỉnh cách nuôi cho hợp

Chỗ đặt tổ nên kê khoảng một mét trên đất dốc, kê chắc để không trượt. Chọn nơi có nắng buổi sáng và được che phần chiều.

Lịch tách đàn bám theo mùa mưa tháng 5 đến tháng 10, tránh tách sát tháng 1 đến tháng 3.

Thu mật vào cuối mùa mưa, chừa lại phần dự trữ đủ cho đàn qua mùa khô. Đây là điểm quan trọng nhất và cũng hay bị bỏ qua nhất.

Trồng bổ sung vài vạt hoa chịu hạn quanh khu đặt tổ để lấp quãng thiếu.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Áp nguyên lịch chăm của vùng khác cho Tà Đùng
• Mở thùng kiểm tra liên tục trong tháng 1 đến tháng 3
• Thu mật cạn trước khi vào mùa khô

Câu hỏi thường gặp

Ong dú có hợp với khí hậu Tà Đùng không?

ven hồ Tà Đùng và rừng tự nhiên, độ cao 700 đến 900 mét, địa hình đồi dốc Vì vậy nuôi được nhưng phải điều chỉnh, không thể làm y như vùng khác. Người nuôi ở đây thường đặt tổ ven bìa rừng hoặc trong rẫy có tán che, chọn chỗ thoát sương.

Tháng nào khó nhất ở Tà Đùng?

tháng 1 đến tháng 3, do khô hạn, đêm lạnh, hoa rừng chưa vào vụ mới. Trong quãng này việc tốt nhất là để yên cho đàn.

Mùa hoa chính ở Tà Đùng là khi nào?

Đợt lớn nhất thường là hoa rừng và cà phê nở khoảng tháng 12 đến tháng 3. Ngoài ra còn nguồn nền từ cây rừng tự nhiên, cà phê và lớp hoa dại quanh vườn.

Mật ong dú Tà Đùng có gì khác?

Mật ở đây màu sẫm, vị đậm, mang hương hoa rừng tự nhiên. Đó là do nguồn hoa của vùng chứ không phải do giống ong khác nhau.

Nên kê thùng cao bao nhiêu ở Tà Đùng?

Khoảng khoảng một mét trên đất dốc, kê chắc để không trượt. Con số này tính theo đặc thù của vùng chứ không có mức chung cho mọi nơi.